Het Historisch Museum Deventer vertelt de geschiedenis van deze Hanzestad. Die begint bij de stichting van de stad door Lebuïnus in 768. Een maquette laat ze zien hoe Deventer er rond 1400 uit gezien heeft, met het kramersgilde, het model van het koggeschip ‘Bornholm’ en het handelsroutespel. Maar er zijn ook modernere geschiedenissen te vertellen over Deventer. Bijvoorbeeld de geschiedenis van de eerste Nederlandse rijwielfabriek Burgers en de Deventer koeken. Filmfragmenten laten de industriële periode van 1930 zien. Het museum is gevestigd in het monumentale pand de Waag.

Historisch Museum Deventer
Petra Groothuis
Brink 56
7411 BV Deventer
www.deventermusea.nl

In de historische wijk Tuindorp ’t Lansink in Hengelo (Overijssel) klinkt al jaren aan het eind van het jaar het  geluid van de Midwinterhoorn. Deze Twentse traditie wordt hier in ere gehouden en gestimuleerd door de in 2003 opgerichte Vereniging Lansink Mirreweenterhoornbloazers. Op 29 november wordt jaarlijks het seizoen van het midwinterhoornblazen geopend, met Driekoningen wordt er afgeblazen.

Vereniging Lansink Mirreweenterhoornbloazers
Spinnersweg 1
7553 BK Hengelo
www.midwinterhoorn.info

Folkloristische Dansgroep Twentsche Leu is een relatief jonge vereniging. Sinds 2005 dansen de leden traditionele dansen in klederdracht. Hiervan zijn de Driekusman, de Veleta en de Spaanse Wals de populairste dansen. De kleding die gedragen wordt tijdens de dansen is ruim een eeuw oud. De dames dragen een knipmuts.

De groep treedt op in bejaardentehuizen, verzorgingshuizen en op feestjes. Bij een show vertellen de dansers over vroeger. Iedere week komen de leden bij elkaar om te oefenen in zorgboederij ‘De Tukkerij’. Jaarlijks organiseert Twentsche Leu een folkloristische middag en een herfstwandeltocht.

Folkloristische Dansgroep Twentsche Leu
Elly Visser
Paul Krugerstraat 80-56
7551 GZ Hengelo
www.twentscheleu.nl

Al sinds jaar en dag leeft er in Deventer een traditie: de intocht van Sinterklaas op 5 december. Deventer is hiermee uniek in Nederland. De stad kent al een lange Sinterklaastraditie, want al in de negentiende eeuw was er een stedelijke Sinterklaasviering. De feestelijke aankomst in Deventer is ieder jaar weer een feest voor de kinderen, hun ouders en grootouders. De regie van zijn aankomst is in handen van de Stichting Algemene Deventer Sinterklaas Commissie.

De dag barst van de tradities, want ’s ochtends vroeg kijkt iedereen naar de Lebuinustoren. Als de vlag daar om 8.15 uur wappert, gaat de intocht van Sinterklaas door. Het ontvangstcomité van Sinterklaas verzamelt zich ondertussen langs de kade en op het Pietenplein, waar de Sint de inwoners van Deventer jaarlijks toespreekt.

Stichting Algemene Deventer Sinterklaas Commissie
Jack Windt
Schoolstraat 10
7391 DA Twello
www.deventersinterklaas.nl

‘Traditie verzekert de continuïteit in de cultuur en is de basis van de folklore’. In de agrarische gemeente Aalten, gelegen op de grens van Salland en Twente, werd deze uitspraak al in 1934 begrepen. Het leidde tot de oprichting van de ‘Folkloristische Vereeniging Markelo’, met als doelstelling: studie, behoud en zo nodig herstel van streekeigen gewoonten en gebruiken.

Tegenwoordig uit dit doel zich in activiteiten als het instandhouden en animeren van oude gebruiken, zoals traditionele Paasgebruiken, het geven van complete klederdrachtshows, met onder meer historische kleding uit de negentiende eeuw. De groep heeft bekendheid verworven in het tonen van aloude Twentse dansen in authentieke kleding (anno 1830). Het dansrepertoire bestaat uit een twintigtal dansen, waaronder Twentse dansen zoals de ‘Driekusman’ en de ‘Hoksebaarger’. Vroeger was het leven op de arme Twentse zandgronden moeilijk en werden er allerlei gebeurtenissen aangegrepen om een zogenaamd ‘mölke’, een feest, te houden om het dagelijks leven wat kleur te geven. Na het oogsten werd bijvoorbeeld de ‘riepe garste’ gedanst. Verder werd er een ‘richtemoal’ gehouden wanneer de gebinten van een huis overeind stonden en een ‘pannenmoal’ als de dakpannen op het huis zaten. De vereniging telt momenteel ongeveer zeventig leden, in de leeftijd van twintig tot in de tachtig. Iedere twee weken oefenen zij in museumboerderij ‘Eungs Schöppe’.

Folkloristische Vereeniging Markelo
Janet Heilersig
Enkelaarsweg 24
7475 PL Markelo
www.folkloristische-vereniging-markelo.nl

De Enscheder Spöllers en Daansers ‘De Krekkel’ is een folkloristische vereniging uit Enschede. De leden willen de Twentse folklore bevorderen en de lokale volksgebruiken uitdragen.

De vereniging is genoemd naar zo’n Twentse traditie. Een ‘Krekkel’ is een koek met een typische anijssmaak, die lijkt op een grote sprits. Vroeger als een kind jarig was, werd een Krekkel op de linkerarm gebonden, zodat iedereen kon zien dat het kind jarig was. Tussen 1930 en 1940 is de traditie in onbruik geraakt en alleen de naam van de vereniging herinnert er nog aan. Eén keer per jaar, tijdens het Muziek en Folklore Festijn, ofwel het Krekkelfestival, worden er weer Krekkels gebakken. De groep geeft optredens in zondagse of alledaagse dracht, zoals die rond 1900 in Enschede gedragen werd. Jaarlijks neemt de vereniging deel aan de Palmpasenviering en het Midwinterhoornblazen.

De Enscheder Spöllers en Daansers ‘De Krekkel’
Johan Wolsink
Duivekervel 50
7577 CJ Oldenzaal
www.krekkel.dds.nl

De Stichting Oudheidkamer Enter beheert Oudheidkamer ‘Buisjan’, Klompenmuseum ‘Sköpke’ en het Zompenmuseum. Op deze manier wil ze de geschiedenis van het Overijsselse Enter laten zien.

Enter was vroeger een echt schippersdorp. Op de Regge voeren vroeger de Zompen, de platbodemschepen. De Zompen vervoerden klompen, hout, turf en textiel. In het Zompenmuseum is de geschiedenis van Enter en de Zompen tentoongesteld aan de hand van modellen, gebruiksvoorwerpen en oude foto’s. In de Oudheidkamer is een oude kleermakerij te zien en er is een stoffen- en kledingwinkeltje. Klompenmuseum Buisjan stelt klompen tentoon. Er zijn veel klompen voor speciale gelegenheden, zoals de bruidsklomp, de vrolijke muziekklomp en de authentieke smokkelaarsklomp. Er zijn regelmatig demonstraties waar klompen gemaakt worden met authentieke gereedschappen.

Stichting Oudheidkamer Enter
J.G. Altena
Schipperstraat 23
7468 GD Enter
www.enter-info.nl

Poppentheater Peterselie is een reizend theater, gespecialiseerd in zeer interactieve vertelvoorstellingen met poppen. Vaak worden hierbij sprookjes of streekverhalen gebruikt. Voor scholen is er de meedoe-voorstelling: De Rattenvanger van Hamelen, met het verhaal en het aanleren van het Rattenvangerslied, begeleid door de trekharmonica. Daarna maakt ieder kind zijn eigen rattenpop en aan het eind spelen ze met zijn allen het verhaal uit in een decor dat meegebracht wordt door Peterselie. Voor volwassenen geeft Peterselie workshops en cursussen op het gebied van poppenspel, waarbij de nadruk ligt op plezier en durven.

Poppentheater Peterselie
Marjanne Peters
Kalverhekkenweg 5
8261 VA Kampen
www.peterselie.nl

Bakkerijmuseum De Meelzolder in Almelo is gevestigd in het pand waar de grondslag werd gelegd van Bolletje BV. De geschiedenis gaat terug tot 1867, toen bakker Gerardus Johannes ter Beek zijn bakkerij opende. Zijn zoon ging zich specialiseren in beschuit en na de Tweede Wereldoorlog werd de familie de absolute beschuitspecialist.

Na enkele jaren groeide het besef dat alléén beschuit verkopen wellicht niet voldoende zou zijn, en ging Bolletje ook roggebrood maken. Later volgden ook zoutjes, koekjes en biscuit. Sinds 1999 maakt Bolletje ook de traditionele Vegter’s rolletjes, die vooral in het oosten en noorden van het land traditiegetrouw gegeten worden rond de jaarwisseling. Deze lekkernijen worden ook wel ‘kniepertjes’ genoemd.

Inmiddels zijn de producten van Bolletje niet meer weg te denken uit de Nederlandse samenleving: ‘Ik wil Bolletje!’. In het Bakkerijmuseum wordt de oude bakkerij tentoongesteld. Ook is de nostalgische bakkerswinkel geopend, waar verse lekkernijen te koop zijn.

Bakkerijmuseum De Meelzolder
Grotestraat Zuid 182
6707 CZ Almelo
www.bolletje.nl

Het Sinterklaasmuseum in ontstaan uit een uit de hand gelopen hobby, het verzamelen van alles wat met Sinterklaas en/of de heilige Nicolaas te maken heeft. De verzameling is nu ondergebracht in een nieuw gebouwd privé-museum. Het Sinterklaasmuseum toont een uitgebreide collectie Sinterklaasartikelen en geeft inzicht in de geschiedenis van dit oer-Hollandse kinderfeest. Het museum is na telefonisch contact te bezoeken.

Sinterklaasmuseum Oh, kom er eens kijken…
Tineke en Arie Kornegoor
Museumplein (achter Borculoseweg 46a)
7161 HB Neede
www.sintneede.nl/museum

De Tuin der Lusten organiseert jaarlijks een circustheaterfestival op een Overijssels landgoed. Gedurende een aantal dagen worden er door internationale artiesten circustheater en bewegingsvoorstellingen gegeven. Deze voorstellingen worden in de tuin van het landgoed gegeven, dus met een prachtig weelderig en natuurlijk decor. Het festival heeft dit jaar een typisch Nederlands thema gekozen: de IJssellinie. De Tuin der Lusten biedt een bijzondere ontmoeting tussen cultuurhistorie en hedendaagse kunst.

De Tuin der Lusten
Casper de Vries
Vilsterseweg 16
7734 PD Vilsteren
www.detuinderlusten.nl

Landbouwmuseum De Laarman toont het Sallandse boerenleven, waarbij de sobere dagelijkse boerencultuur centraal staat. Aan de hand van interactieve presentaties worden diverse thema’s belicht, zoals ‘boer en veearts’ en ‘boerin’. Het museum is gevestigd in een oude maalderij, die (weer) werkt. Achter het museum zijn een oude smederij en een timmerwerkplaats gevestigd, waar op ambachtelijke wijze gewerkt wordt. Het museum organiseert veel activiteiten, zoals fietstochten (met als thema tradities), dorsdagen en de ‘pruuverie’. Hier kunnen de bezoekers ouderwetse lekkernijen proeven, zoals bakbloedworst, stamppotten, balkenbrij en roggebrood met kaantjes.

Landbouwmuseum De Laarman
Joop Holtmaat
Butzelaarstraat 60
8105 AR Luttenberg
www.delaarman.nl

Erve Hofman is een monumentale museumboerderij uit de vijftiende eeuw die wordt beheerd door Stichting Oald Heldern/De Noaberschop. Het woongedeelte is nog in originele staat. Op en rond de boerderij zijn veel traditionele werktuigen, spullen en ornamenten te zien. In het woongedeelte staan oude gebruiksvoorwerpen, zoals een spinnewiel, een huisweefgetouw en op het erf staan een paardenkarnmolen, een iemenschoer en een schaapskooi.

Op speciale dagen worden er demonstraties karnen, spinnen en weven, broodjes bakken en zandtapijt strooien gegeven. In de tuin groeien nog planten die traditiegetrouw bij boerderijen in deze buurt voorkwamen.

Samen met de bibliotheek ZINiN in Hellendoorn doet Erve Hofman mee met het Jaar van de Tradities. Het museum organiseert een tentoonstelling over geboortetradities.

Erve Hofman
Hofmanstraat 2
7447 AS Hellendoorn
www.dorp-hellendoorn.nl/cultuur/ervehofman.htm

Wie denkt aan Anton Pieck denkt aan het Sprookjesbos in de Efteling. Sinds 1984 bestaat het Anton Pieckmuseum in Hattem. Niet alleen zijn hier werken van de kunstenaar te zien die hij maakte voor de Efteling, maar ook zijn werkhoek en diverse meubels uit zijn ouderlijk huis staan opgesteld. Dit jaar bestaat het Anton Pieckhuis 25 jaar en worden er tal van activiteiten georganiseerd om dit te vieren. Er is bijvoorbeeld het laatste werk te zien waar Pieck aan werkte, vlak voor zijn dood in 1987. Het museum herbergt de werken van één van de grootste romantische tekenaars die Nederland gekend heeft.

Anton Pieckmuseum
Achterstraat 46-48
8051 GC Hattem
www.antonpieckmuseum-hattem.nl

De ZINiN bibliotheek heeft al jarenlange tradities. Denk maar aan de Nationale Voorleesdagen (januari), de Boekenweek (maart), de Maand van het Spannende boek (juni), de Kinderboekenweek (oktober), de Open monumentendag (september) en sinds kort: Nederland Leest! (november). Verder haakt de bibliotheek dit jaar in op de tentoonstelling die Museumboerderij Erve Hofman organiseert. Deze heeft als thema: tradities rondom geboorte. In ZINiN bibliotheek Hellendoorn is een vitrinekast ingericht met allerlei voorwerpen rondom geboorte zoals geboortekaartjes, geboortetegeltjes, navelklemmetje, kraamwijzer. Al met al de moeite waard om eens bij de ZINiN bibliotheek binnen te stappen.
 
De ZINiN bibliotheek heeft verschillende vestigingen: Nijverdal, Hellendoorn, Haarle, Daarle en Daarlerveen.
 
ZINiN bibliotheek
Raadhuisstraat 4
7447 HP Hellendoorn
www.zinin.com

De Schaddenrieders zijn een vereniging die opgericht is op 1 november 1946 met als doelstelling het in ere houden van oude gebruiken en tradities. Meestal is dit in de vorm van dansen uit de tijd 1880 tot 1910. Maar in de week voor palmpasen zijn de leden bezig met de traditie van het eiergaddern.

De Schaddenrieders
Gerrit van Os en Herman de Groot
Wolferlanden 19
7542 CZ Enschede
http://deschaddenrieders.webklik.nl

De stichting Een School Vol Van Verhalen heeft als doel het promoten van verhalen in het onderwijs. De stichting heeft hiervoor een projectbureau opgericht, dat scholen ondersteuning biedt om zich ‘om te toveren’ tot ware vertelparadijzen: scholen waar het verhaal een bron is van inspiratie, fantasie, plezier, interesse, inzicht, talenten, ontwikkeling en betrokkenheid.

Een School Vol Van Verhalen geeft lezingen, cursussen en workshops om de traditie van het verhalen vertellen nieuw leven in te blazen. Het project De Gouden Vertelpas stimuleert kinderen om zelf te gaan vertellen. Dit jaar is in Zwolle het thema Leve(N)de Geschiedenis.

Stichting Een School Vol Van Verhalen
Stan Fritschy
Ruysdaelstraat 1 
8021 DM Zwolle
www.eenschoolvanverhalen.nl

De jaarlijkse expositie van de werkgroep Open Kerk staat dit jaar in het teken van het Jaar van de Tradities. De expositie wordt samengesteld uit materiaal dat de bewoners van Bathmen zelf inbrengen.

De werkgroep is nog aan het brainstormen over de tradities die ze op de tentoonstelling wil laten zien. Zo gauw de werkgroep de plannen concreet gemaakt heeft wordt dat via deze site bekend gemaakt. De tentoonstelling wordt geopend op 27 juni 2009 en loopt tot en met Open Monumentendag in september.

Werkgroep Open Kerk
J. Muilerman
G. Ruiterkamp
Gorsselseweg 34
7437 BG Bathmen

De Stichting Toverbal stelt zich ten doel het bestuderen en bevorderen van de Nederlandse en buitenlandse folkloristische dans in het bijzonder en de daarmee verband houdende folkloristische gebeurtenissen in het algemeen.

Stichting Toverbal tracht dit doel onder andere te bereiken door:
- het uitgeven of doen uitgeven van publicaties
- lesgeven tijdens workshops en cursussen
- het verstrekken van achtergrondinformatie over dans 
- dansdocenten, dansmuziek etc.
- het geven van advies bij de keuze van dansgroepen ten behoeve van optredens op feesten, festivals en andere speciale gelegenheden.

Stichting Toverbal
Cees Tempel
Zevenblad 48
7623 CG Borne
www.stichtingtoverbal.nl

Natuurgebied de Wieden in de Kop van Overijssel is een prachtig landschap vol meren, sloten, rietlanden en moerassen. In Sint Jansklooster kan men kennis maken met het gebied bij het bezoekerscentrum De Wieden. Binnen is de expositie te vinden over het gebied; over de natuurwaarden, het water, maar ook over het proces van landwinning in het gebied. Door de schilderachtige ligging van het bezoekerscentrum waant men zich in de tijd van de veenkoloniën. Vanuit het bezoekerscentrum kan men het gebied verkennen vanaf het vasteland of op het water met een excursieboot.

Bezoekerscentrum de Wieden
Beulakerpad 1
8326 AH Sint-Jansklooster 
www.dewieden.nl 

De Federatie van Folkloristische Groepen in Nederland district Oost is qua leden de grootste folkloreafdeling in ons land. Het district vertegenwoordigt groepen uit onder meer Aalten, Almelo, Delden, Enschede, Hengelo, Lochem, Nijverdal en Raalte. In totaal zijn 39 folkloregroepen aangesloten.

FFGN District Oost
Bram Groothuis
Breemarsweg 98
7553 HT Hengelo
http://www.dutchfolklore.nl/nl/ffgn_nl_groepen.asp

Het Verenigd Comité Wijhe (in de volksmond VC) is een organisatie die reeds meer dan zestig jaar 30 april en 4/5 mei organiseert. Het VC draagt er zorg voor dat de activiteiten die rond deze dagen worden georganiseerd door en voor de Wijhenaren worden gedaan.

De dag begint om 7.00 uur met een rondgang van de drie muziekkorpsen door Wijhe. De burgemeester schenkt volgens traditie, koffie aan de leden en geeft rond 10.00 uur het startsein voor de feestelijkheden (Braderie, kinderrommelmarkt, ’s avonds feestelijkheden op het gemeenteplein, cabaret). Na de officiële opening wordt er altijd gezamenlijk koffie en oranjebitter gedronken met het gemeentebestuur in een plaatselijk café. ’s Avonds wordt het programma traditioneel afgesloten met een groot vuurwerk.
Op 4 mei is er een herdenking in de Nicolaaskerk in het centrum van Wijhe, waarna iedereen in een optocht naar het herdenkingsmonument in Wijhe loopt.

Door al deze tradities was het misschien wel zo dat de Koninklijke Familie in 2003 Wijhe had uitgekozen om daar Koninginnedag te vieren. Een onvergetelijke en hartverwarmende happening.  

Verenigd Comite Wijhe
Jan Amse
Langstraat 61
8131 BB  Wijhe

De Battumse Venne zet zich in voor het in herinnering houden van de geschiedenis van Battum en omgeving, onder andere door de kleding, dans en muziek naar buiten te brengen. De winterkleding dateert uit 1900-1920. De dames dragen allemaal een knipmuts.

Boerendansgroep Battumse Venne
Gerrie Beltman
Jufferdijk 14
7216 PD Kring van Dorth
www.boerendansers.nl

Ootmarsum is bekend door een uniek paasgebruik: het vlöggelen. Zestien jonge poaskearls, met regenjas en hoed op, zorgen voor de opbouw van het paasvuur en  de ommegang door de stad waarbij zij zingen:

'Alleluja, den blijden toon, Alleluja,
Wordt nu gezongen, zoet en schoon, Alleluja,
Alleluja, Alleluja, Alleluja!'

De Ben Morshuis Stichting zorgt voor het behoud van tradities en zet zich in voor de geschiedenis van Ootmarsum.

Ben Morshuis Stichting
Ben Morshuis
Stobbenkamp 35
7631 CM Ootmarsum
www.bmsootmarsum.nl 

Het onderkomen van de Vrienden van Oud Genemuiden is een oudheidkamer. Hierin bevinden zich een stijlkamer uit het begin van de 20ste eeuw, een keukentje, een vooroorlogs winkeltje en een timmerwerkplaats. Verder worden er foto's, documenten, literatuur en voorwerpen uit Genemuiden verzameld.

Vrienden van Oud Genemuiden
Jan de Jonge
Hoek 27
8281 AW Genemuiden
www.oudgenemuiden.nl 

In het Oale Meestershuus in Slagharen is een oud schoollokaal, een keuken, een gevulde kelder en een grutterswinkel te bekijken.

Museum Het Oale Meesterhuus
J. de Vent
Herenstraat 24
7776 AJ Slagharen
http://home.hetnet.nl/~kerssiesja/hr24.html

Jan Swagerman is docent verhalen vertellen en geeft in 2009 de cursus: 'vertel het verhaal van je tradities'.

Het accent kan liggen op twee dingen
1. het op zoek gaan naar tradities
2. het vertellen aan elkaar over je tradities.
Dat kan eventueel rond een thema: feesten, gebruiken, normen en waarden, vroeger en nu of streektradities.

Doelgroep:  de activiteit wordt op maat aangeboden en kan aangepast worden aan verschillende doelgroepen zoals (groot-) ouders, scholen, (historische) verenigingen, kerken, jubilea, ouderen en mensen die te maken hebben met samenlevingsopbouw.

Jan Swagerman
Postbus 1190
8001 BP  Zwolle
www.janswagerman.nl